Με τον Νόμο του Εξωδικαστικού Μηχανισμού Ρυθμισης Οφειλών Επιχειρήσεων (4469/2017) εισάγεται για πρώτη φορά στην ελληνική έννοµη τάξη µία οργανωμένη εξωδικαστική διαδικασία για τη συνολική και µακροπρόθεσµη ρύθµιση των χρεών των ελληνικών επιχειρήσεων, οι οποίες, εξαιτίας της οξύτατης και χρονικά µακράς οικονοµικής κρίσης, αδυνατούν να εξυπηρετήσουν όλες τις συσσωρευθείσες οφειλές τους

Ποιο νομικό πλαίσιο συνέβαλλε στη ρύθμιση οφειλών επιχειρήσεων πρίν τον Εξωδικαστικό Μηχανισμό?

Μέχρι σήµερα η διαδικασία εξυγίανσης των άρθρων 99 επ. του Πτωχευτικού Κώδικα αποτελούσε το µοναδικό εργαλείο ρύθµισης χρεών των επιχειρήσεων. Η διαδικασία αυτή, εάν και σηµαντικά βελτιωµένη από άποψη ευελιξίας και χρόνου µετά και την πρόσφατη αναµόρφωσή της µε τις διατάξεις του Πτωχευτικού Κώδικα (Ν. 4446/2016- Α΄ 240), δεν παύει να αφορά κυρίως µεγάλες ανώνυµες εταιρείες µε πολυάριθµους πιστωτές και σηµαντικά χρέη. Το κόστος της παραµένει υψηλό, ενώ προϋποθέτει προσυνεννόηση και προηγούµενη συµφωνία της επιχείρησης µε την πλειοψηφία των δανειστών της

Οι επιχειρήσεις εν γένει είναι απρόθυµες να υπαχθούν στη διαδικασία αυτή είναι ο- εν πολλοίς αβάσιµος- στιγµατισµός που ακολουθεί την υποβολή αίτησης του άρθρου 99.

Τα µέσα µαζικής ενηµέρωσης, η κοινή γνώµη, αλλά ακόµα και η ίδια η αγορά αντιλαμβάνονται την ένταξη µιας επιχείρησης σε διαδικασία εξυγίανσης ως µία απέλπιδα απόπειρα αποφυγής της πτώχευσης και όχι ως µία συλλογική προσπάθεια διάσωσης µίας βιώσιµης επιχειρηματικής µονάδας.

Όλα τα παραπάνω είχαν ως αποτέλεσµα την περιορισµένη χρήση της διαδικασίας από πραγµατικά βιώσιµες επιχειρήσεις και την εν µέρει κατάχρησή της από ήδη εν τοις πράγµασι πτωχευµένες εταιρείες που την αξιοποίησαν ως τελευταίο καταφύγιο. Ενδεικτικός είναι ο µικρός αριθµός των αιτήσεων που έχουν κατατεθεί πανελλαδικά και ο ακόµα µικρότερος αριθµός των επιτυχηµένων εξυγιάνσεων.

-Το κενό στο υφιστάµενο ρυθµιστικό πλαίσιο έρχεται να το καλύψει ο παρών Νόμος, ο οποίος οριοθετεί και ρυθµίζει την εξωδικαστική διαδικασία ρύθµισης οφειλών από το στάδιο της υποβολής της αίτησης της επιχείρησης έως και την ενδεχόμενη δικαστική επικύρωση της συµφωνίας από το αρµόδιο δικαστήριο.

-Ο σκοπός του Εξωδικαστικού Μηχανισμού Ρύθμισης Οφειλών Επιχειρήσεων είναι να δώσει την ευκαιρία στους οφειλέτες – επιχειρηματίες να ρυθμίσουν τα συνολικά χρέη τους ταυτόχρονα προς όλους τους πιστωτές τους, δηλαδή, τις τράπεζες, τις εφορίες, τα ασφαλιστικά ταμεία, τους ΟΤΑ, τους προμηθευτές και τους λοιπούς ιδιώτες

-Βασική επιδίωξη είναι να δοθεί η ευκαιρία σε βιώσιμες επιχειρήσεις που βρίσκονται σε αδυναμία πληρωμών αλλά και σε αυτές που βρίσκονται σε κατάσταση επαπειλούμενης αδυναμίας, να ελαφρυνθούν.

-Μέσω μίας οικονομικά ορθολογικής διευθέτησης οφειλών που έχει ως απαρχή την εκτίμηση-πρόταση σχεδίου αποπληρωμής της ίδιας της αιτούμενης επιχείρησης με βάση τις πραγματικές δυνατότητες αποπληρωμής της για τα επόμενα τρία έτη, δηλαδή μέσω ενός βάσιμου ή απλώς λογικού σχεδίου, μπορεί να επιτευχθεί ρύθμιση μετά από διαπραγμάτευση με τους καλούμενους με την αίτηση πιστωτές της, δηλαδή τους ιδιώτες, τις Τράπεζες, το Δημόσιο και τα Ταμεία, η οποία κάλλιστα μπορεί να περιλαμβάνει γενναίες μειώσεις επιτοκίων, επιμηκύνσεις περιόδου αποπληρωμής, πάγωμα και διαγραφές οφειλών

-Στις διατάξεις του Νόμου προβλέπεται ρητά ότι η φορολογική διοίκηση και οι φορείς κοινωνικής ασφάλισης συµµετέχουν στο µηχανισµό µε σκοπό τη διαπραγµάτευση βιώσιµων λύσεων ρύθμισης, προσαρµοσµένων στις ανάγκες της επιχείρησης. Η πρωτοφανής ευελιξία του Δηµοσίου και των Ταμείων ως πιστωτών προβλέπει δυνατότητα διαγραφής των προστίμων και των προσαυξήσεων και εκτείνεται µέχρι και τη διαγραφή βασικής οφειλής (κεφαλαίου) των απαιτήσεών τους, σε περιπτώσεις που αυτό κρίνεται απαραίτητο για την επιβίωση της επιχείρησης και πάντα υπό την προϋπόθεση της διασφάλισης του δηµοσίου συµφέροντος. Παράλληλα με τυχόν διαγραφές που μπορεί να δικαιολογούνται, το Δημόσιο και τα Ταμεία έχουν την ευχέρεια να εγκρίνουν και επιμήκυνση αποπληρωμών έως 10 έτη (120 δόσεις)

-Εκατοντάδες χιλιάδες επιχειρήσεις υπολογίζεται ότι θα έχουν την ευκαιρία να υπαχθούν στη διαδικασία. Αίτηση μπορούν να υποβάλουν όλες οι επιχειρήσεις ανεξαρτήτως µεγέθους, εταιρικού τύπου ή ύψους κύκλου εργασιών με ελαστικά κριτήρια ένταξης

-Με τον Νόμο του Εξωδικαστικού Μηχανισμού ο οφειλέτης για πρώτη φορά αποκτά τη δυνατότητα πρόσβασης σε µία διαδικασία διαπραγµάτευσης µε το σύνολο των πιστωτών του. Η διαδικασία είναι άρτια οργανωμένη, οριοθετημένη με σαφείς προθεσμίες σε ευδιάκριτα στάδια.

-Η διαδικασία ξεκινά κατόπιν σχετικής αίτησης της επιχείρησης, η οποία θα συνοδεύεται από μια αρχική πρόταση ρύθμισης οφειλών καθώς και από τα αναλυτικά οικονομικά στοιχεία της. Στα συνοδευτικά έγγραφα δεν περιλαμβάνονται η φορολογική και η ασφαλιστική ενημερότητα.

-Στη συνέχεια ορίζεται ένας συντονιστής των διαδικασιών διαπραγμάτευσης για την αναδιάρθρωση των χρεών από ειδικό μητρώο που τηρείται ήδη για το σκοπό αυτό στην Ε.Γ.Δ.Ι.Χ. και απαρτίζεται κατά προτεραιότητα από διαπιστευμένους διαμεσολαβητές, επαγγελματίες των διαπραγματεύσεων (με σαφώς ορισμένο επάγγελμα με σχετικό Νόμο) που εγγυώνται για την εφαρμογή της διαδικασίας, την επικοινωνία μεταξύ των πιστωτών και του αιτούμενου, την τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων και καταγράφουν τη διαδικασία τις προτάσεις, τις αντιπροτάσεις, τα επιχειρήματα στη διάρκεια της διαπραγμάτευσης.

-Ο συντονιστής παίζει καθοριστικό ρόλο. Μετά την πλήρη αίτηση της η επιχείρηση δεν χρειάζεται να επέμβει στη διαδικασία παρά μόνο στο τελικό στάδιο της διαπραγμάτευσης όπου καλείται να αναμορφώσει την αρχική της πρόταση ή να εγκρίνει τις τυχόν αντιπροτάσεις των πιστωτών. Ο συντονιστής αναλαμβάνει να αποστείλει την αίτηση και την πρόταση της στους πιστωτές ως την 13η ημέρα μετά την αίτηση, μεριμνά για την παραλαβή της και την εκδήλωση ενδιαφέροντος από τους πιστωτές, ορίζει αυστήρο χρονοδιάγραμμα ενός μήνα για την κατάθεση αντιπροτάσεων από μέρους τους, δίνει νέα προθεσμία στην επιχείρηση για την τροποποίηση της αρχικής της πρότασης ή για την έγκριση από μέρους της των αντιπροτάσεων των πιστωτών και εν τέλει φροντίζει για την έγκαιρη ψήφιση των εγκεκριμένων από την επιχείρηση προτάσεων την 88η ημέρα μετά την αίτηση. Για πρώτη φορά στα χρονικά προβλέπεται με Νόμο κάποια διαδικασία όπου ένας ενδιάμεσος, θεματοφύλακας της διαδικασίας, αναλαμβάνει να γνωστοποιεί και να παρώθει για την τήρηση του χρονοδιαγράμματος όλους τους εμπλεκόμενους πιστωτές στη συνεννόηση με την επιχείρηση, χωρίς η επιχείρηση που αντιμετωπίζει πρόβλημα υπερχρέωσης να παρεμβαίνει ουσιαστικά στη διαδικασία. Στην ουσία η επιχείρηση έχει την υποχρέωση να καταθέσει πλήρη αίτηση-πρόταση και να αποφασίσει ποιες από τις προτάσεις που θα λάβει θα είναι αποδεκτές. Η επιχείρηση απαλλάσσεται οριστικά από το όποιο διοικητικό κόστος θα συνεπαγόταν η –κατά τα ειωθότα μάταιη- προσπάθεια της να συνεννοηθεί με το σύνολο των πιστωτών της και να διεκδικήσει βιώσιμη ρύθμιση με το σύνολο των πιστωτών της.

-Εν συνεχεία ακολουθούνται σαφή χρονοδιαγράμματα σε δέκα στάδια με ρητές προθεσμίες 88 ημερών προκειμένου να επεξεργαστούν οι πιστωτές την πρόταση του οφειλέτη ή ο οφειλέτης αντίστοιχες αντιπροτάσεις των πιστωτών. Μια επιχείρηση θα μπορούσε να έχει εξασφαλίσει λύση ρύθμισης με όλους τους πιστωτές σε 88 ημέρες από την ημερομηνία κατάθεσης της αίτησης της. Εφόσον υπάρχει συναίνεση ως το τελικό στάδιο της ροής της διαπραγμάτευσης την 88η ημέρα είναι δυνατόν να συνταχτεί η σύμβαση αναδιαρθρωσης που από την επόμενη μέρα τίθεται σε ισχύ και αποτυπώνει τη συμφωνία πιστωτών και οφειλέτη.

-Τα παραπάνω χρονοδιαγράμματα είναι εφικτό να γίνουν κατορθωτά γιατί η αίτηση, η υποβολή των δικαιολογητικών αλλά και η διαπραγμάτευση με τους Ιδιώτες πιστωτές και το Δημόσιο, θα γίνεται ηλεκτρονικά.

-Είναι σημαντικό ότι στο επίκεντρο βρίσκεται ο οφειλέτης σε αντίθεση με ό,τι ισχύει στα διεθνή σχετικά πρότυπα. Αυτός είναι που αιτούμενος εκκινεί τη διαδικασία διαπραγμάτευσης, εγκρίνει αντιπροτάσεις πιστωτών αλλά και εγκρίνει τελικά το σχέδιο αναδιάρθρωσης

-Επίσης για πρώτη φορά σε εξωδικαστικό πλαίσιο ο οφειλέτης προστατεύεται με αυστηρή και συγκεκριμένη αυτοδίκαια αναστολή από καταδιωκτικά μέτρα, από νέες και παλιές διεκδικήσεις εναντίον του

-Για πρώτη φορά επίσης σε διαδικασία εκτός δικαστηρίων η πλειοψηφία των συμφωνούντων να συμμετάσχουν σε ρύθμιση πιστωτών, βάσει της αναλογίας της απαίτησης τους από την επιχείρηση που αιτείται, είναι δυνατόν να εκκινήσει τη διαδικασία αλλά και να δεσμεύει τους υπόλοιπους πιστωτές δεν συμμετέχουν, γεγονός που ενδέχεται να επιφέρει ουσιαστικές ευκαιρίες συνεννόησης

-Για πρώτη φορά μία εξωδικαστική συμφωνία δύναται να δεσμεύσει το σύνολο των πιστωτών της επιχείρησης, ακόμα και αυτούς που δεν εκδήλωσαν ενδιαφέρον και δεν συμμετείχαν στη διαδικασία του συμβιβασμού. Το πλάνο αποπληρωμής και των πιστωτών που δεν συμμετείχαν, αλλά και των διαφωνούντων που συμμετείχαν και ανήκουν στη μειοψηφία, εντάσσεται κανονικά στη σύμβαση αναδιάρθρωσης και μπορεί να τους δεσμεύσει τους μεν μόνο με δικαστική επικύρωση αυτής και τους δε με την εξωδικαστική σύμβαση αναδιάρθρωσης. Η σύμβαση δια του Νόμου και με συγκεκριμένη διαδικασία που ορίζεται στις διατάξεις του, καθίσταται για πρώτη φορά τόσο δεσμευτικά ισχυρή, όσο μία δικαστική απόφαση. Μέχρι την έκδοση της απόφασης επικύρωσης αλλά και κατόπιν της έκδοσης της, η αιτούμενη επιχείρηση προστατεύεται από καταδιωκτικά μέτρα όλων των πιστωτών που συμβάλλονται, εξαιρουμένων των πιστωτών που ατομικά έχουν απαιτήσεις κάτω του 1,5% .

-Για πρώτη φορά εξωδικαστικό πλαίσιο παρέχει απόλυτα προνόμια σε χρηματοδότες προκρίνοντας την προοπτική νέας χρηματοδότησης. Οι πιστωτές εφόσον συμφώνησαν και ολοκλήρωσαν σχέδιο αναδιάρθρωσης εξυπακουέται ότι θα ήταν σε θέση να το επαναχρηματοδοτήσουν. Ο Νόμος τους προτρέπει και τους παρέχει ένα πολύ ισχυρό κίνητρο-προνόμιο σε τυχόν νέα χρηματοδότηση που θα εγκρίνουν. Προνομιακή χρηματοδότηση μπορούν να παράσχουν και συνδεδεμένα με την αιτούμενη επιχείρηση πρόσωπα (νομικά και φυσικά)

-Είναι αξιοσημείωτο για την ομαλή λειτουργία της οικονομικής δραστηριότητας και την κατοχύρωση των συμφερόντων των εργαζομένων και των μικρών προμηθευτών/παρόχων υπηρεσιών ότι εξαιρέθηκαν αυτές οι απαιτήσεις από τον Μηχανισμό. Οι μικροί πιστωτές, που έχουν υπόλοιπα μικρότερα του 1,5% του συνόλου των πιστώσεων της αιτούμενης εξαιρούνται, επειδή αυτοί είναι απόλυτα εξαρτώμενοι από τα ποσά που τους οφείλονται από την επιχείρηση που επιχειρεί να εξυγιανθεί. Οι απαιτήσεις τους δεν επηρεάζονται από τη συμφωνία αναδιάρθρωσης, από τυχόν απομειώσεις απαιτήσεων που θα συμφωνηθούν. Με αυτόν τον τρόπο οι μικροί πιστωτές εξακολουθούν να διεκδικούν το σύνολο των απαιτήσεων τους.

-Για πρώτη φορά σε εξωδικαστικό πλαίσιο εντάσσονται όσες επιχειρήσεις βρίσκονται σε εκκαθάριση και αναβιώνουν (προ της διανομής των περιουσιακών τους στοιχείων) ή όσοι διέκοψαν τη λειτουργία τους και την επανεκκινούν.

– Πρόβλεψη ρύθμισης οφειλών με το Δημόσιο και τα Ασφ.Ταμεία υπάρχει και για τους ελεύθερους επαγγελματίες, ακόμα και αν οφείλουν λιγότερα από 20χιλ, οι οποίοι τάσσονται εκτός του γενικού πεδίου εφαρμογής αυτού του Νόμου καθώς δεν έχουν πτωχευτική ικανότητα. Οι συγκεκριμένοι επαγγελματίες μπορούν να ρυθμίζουν τις οφειλές τους προς το Δημόσιο και τα ΑσφΤαμεία με τις ευνοϊκές προβλέψεις αυτού του Νόμου, δηλαδή με ρυθμίσεις που θα απομειώνουν πρόστιμα και προσαυξήσεις αλλά και βασική οφειλή με δυνατότητα αποπληρωμής του υπολοίπου σε έως 120 δόσεις. Για τη ρύθμιση των οφειλών τους θα καταθέτουν αίτηση στη φορολογική διοίκηση και στα ασφαλιστικά Ταμεία στα οποία οφείλουν και θα λαμβάνουν πρόταση των Εφοριών και των Ταμείων.

– Γίνεται σαφές ότι ο Νόμος καταλαμβάνεται από καινοτόμα κίνητρα που παρέχει το Δημόσιο και τα ΑσφΤαμεία προς όλους τους ενδιαφερόμενους, προς όλες τις επιχειρήσεις και τους αυτοαπασχολούμενους αντιμετωπίζουν ζωτικό πρόβλημα. Λόγω των παραπάνω εξαιρετικών κινήτρων η ισχύς του Νόμου έχει προσωρινό χαρακτήρα. Έχει ημερομηνία λήξης την 31/12/18.

Προηγούμενη σελίδα

Επιστροφή στις “λύσεις για επιχειρήσεις”

Συχνές Ερωτήσεις

Κάντε κλικ εδώ για να δείτε τις συχνές ερωτήσεις για τον Εξωδικαστικό Μηχανισμό. Το site προσφέρει αναλυτική, βήμα-βήμα πλοήγηση στις διατάξεις του Νόμου. Σε περίπτωση που θέλετε να πλοηγηθείτε στην πλατφόρμα των διατάξεων του Νόμου κάντε κλίκ στο διπλανό εικονίδιο.

Βήμα 1ο – Πεδίο Εφαρμογής

Κάντε κλικ εδώ για να πλοηγηθείτε στις διατάξεις του Νόμου ξεκινώντας απο το πρώτο βήμα, το πεδίο εφαρμογής του Νόμου του Εξωδικαστικού Μηχανισμού 

Ρυθμίσεις Δημοσίου και Ασφ.Ταμείων

Ο Νόμος του Εξωδικαστικού Μηχανισμού προβλέπει τη δυνατότητα διαγραφής οφειλών από τη φορολογική διοίκηση και τα ασφ.ταμεία. Επίσης προβλέπει επιμηκύνσεις αποπληρωμών έως 120 δόσεις. Κάνε κλικ εδώ για περισσότερα

Προστασία από Πλειστηριασμούς, κατασχέσεις

Με τον Νόμο του Εξωδικαστικού Μηχανισμού η επιχείρηση που αιτείται προστατεύεται από καταδιωκτικά μέτρα εναντίον της (πλειστηριασμούς, κατασχέσεις, ασφαλιστικά μέτρα). Διαβάστε περισσότερα εδώ

Δυνατότητα δέσμευσης του συνόλου των πιστωτών
Ο Εξωδικαστικός Μηχανισμός παρέχει τη δυνατότητα δέσμευσης του συνόλου των πιστωτών της επιχείρησης, ακόμα και αυτούς που δεν εκδήλωσαν ενδιαφέρον και δεν συμμετείχαν στη διαδικασία του συμβιβασμού. Το πλάνο αποπληρωμής και των πιστωτών που δεν συμμετείχαν, αλλά και των διαφωνούντων που συμμετείχαν και ανήκουν στη μειοψηφία, εντάσσεται κανονικά στη σύμβαση αναδιάρθρωσης και μπορεί να τους δεσμεύσει τους μεν μόνο με δικαστική επικύρωση αυτής και τους δε με την εξωδικαστική σύμβαση αναδιάρθρωσης. Διαβάστε περισσότερα
Νέα Χρηματοδότηση της Επιχείρησης

Ο Νόμος του Εξωδικαστικού Συμβιβασμού δίνει ιδιαίτερα προνόμια στα πιστωτικά, τα χρηματοδοτικά ιδρύματα ή σε πρόσωπα συνδεδεμένα με την αιτούμενη επιχείρηση για τη χορήγηση νέας χρηματοδότησης (refinancing) στην επιχείρηση. Μάθε περισσότερα